• English
  • Polish
 home.png strona domowa
kontakt.png
Ten adres e-mail jest ukrywany przed spamerami, włącz obsługę JavaScript w przeglądarce, by go zobaczyć

Nowy Numer

 

RYNKI ALKOHOLOWE
Nr 10 (271)
październik 2017

   rynki-10-2017.jpg
 
Wspólna odpowiedzialność materialna pracowników Drukuj Email
spis-4.jpgJestem właścicielem pawilonu handlowego. Sprzedażą towaru zajmuję się sam, ale zatrudniam także kilku pracowników. Od jakiegoś czasu zaobserwowałem, że towary giną. Jestem przekonany, że dzieje się to przy udziale właśnie zatrudnionych osób. Nikogo jednak nie schwytałem na gorącym uczynku. Zastanawiam się: co mam zrobić w tej sytuacji?, na co pozwalają mi obowiązujące przepisy prawne?, czy mogę wyegzekwować od pracowników stosowne oświadczenia odpowiedzialności materialnej?, co może być podstawą pociągnięcia do odpowiedzialności?

Poruszony przez Pana problem nie jest odosobniony w praktyce gospodarczej. Kwestie odpowiedzialności pracowników za mienie pracodawcy zasadniczo regulują przepisy kodeksu pracy, w szczególności art. 124 - 127 k.p. i 114 - 123 k.p., oraz przepisy szczegółowe rozporządzeń wykonawczych.
Zgodnie z normą art. 124 k.p. pracownik, któremu powierzono – z obowiązkiem zwrotu albo do wyliczenia – określone mienie, odpowiada całkowicie (w pełnej wysokości) za szkodę powstałą w tym mieniu. Od odpowiedzialności tej pracownik może się jednak uwolnić, jeżeli wykaże, że szkoda powstała z przyczyn od niego niezależnych, a w szczególności wskutek niezapewnienia przez pracodawcę warunków umożliwiających zabezpieczenie powierzonego mienia.
Na zasadach określonych powyżej pracownicy mogą przyjąć wspólną odpowiedzialność materialną za mienie im powierzone łącznie z obowiązkiem wyliczenia. Podstawą łącznego powierzenia mienia jest umowa o współodpowiedzialności materialnej, zawarta na piśmie przez pracowników z pracodawcą.
Pracownicy ponoszący wspólną odpowiedzialność materialną odpowiadają w częściach określonych w umowie. Jednakże w razie ustalenia, że szkoda w całości lub w części została spowodowana przez niektórych pracowników, za całość lub za stosowną część szkody odpowiadają tylko jej sprawcy.
Aby zatem istniała wspólna odpowiedzialność pracowników za mienie, musi ono zostać pracownikom wcześniej powierzone z obowiązkiem wyliczenia się oraz potrzebna jest zawarta między Panem i pracownikami stosowna umowa regulująca zasady współodpowiedzialności materialnej pracowników.
Umowa o wspólnej odpowiedzialności materialnej może być zawarta, jeżeli na przyjęcie wspólnej odpowiedzialności materialnej wyrażają zgodę wszyscy pracownicy zatrudnieni w miejscu powierzenia mienia.
Warunkiem ustanowienia wspólnej odpowiedzialności materialnej jest powierzenie mienia łącznie wszystkim pracownikom, którzy mają być objęci taką odpowiedzialnością – na podstawie inwentaryzacji przeprowadzonej z ich udziałem lub z udziałem osób przez nich wskazanych.
Każda zmiana w składzie pracowników objętych wspólną odpowiedzialnością materialną wymaga zawarcia nowej umowy o wspólnej odpowiedzialności materialnej.
Jeśli do tej pory nie dokonał Pan powierzenia mienia z obowiązkiem wyliczenia się i nie zawarł stosownych umów, wówczas pozostaje Panu jedynie roszczenie przewidziane przepisami art. 114 k.p. i dalszych.
Zgodnie zaś z tymi normami pracownik, który wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych ze swej winy wyrządził pracodawcy szkodę, ponosi odpowiedzialność materialną. Przesłanką zatem obciążenia pracownika będzie ustalenie i udowodnienie jego winy. W takim przypadku pracownik ponosi odpowiedzialność za szkodę w granicach rzeczywistej straty poniesionej przez pracodawcę i tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego wynikła szkoda.
Zakres odpowiedzialności pracownika uzależniony będzie od rodzaju winy przypisanej pracownikowi. Jeżeli będzie to wina nieumyślna, wówczas ewentualne odszkodowanie będzie ustalane w wysokości wyrządzonej szkody, jednak nieprzewyższającej kwoty trzymiesięcznego wynagrodzenia przysługującego pracownikowi w dniu wyrządzenia szkody.
W przypadku, gdy szkoda będzie wyrządzona umyślnie, wówczas pracownik będzie zobowiązany do jej naprawienia w pełnej wysokości.
Pracodawca, aby móc dochodzić naprawienia szkody przez pracownika, musi wykazać okoliczności uzasadniające odpowiedzialność pracownika oraz wysokość powstałej szkody. Nadto zwrócić należy uwagę, iż pracownik nie ponosi odpowiedzialności za szkodę w takim zakresie, w jakim pracodawca lub inna osoba przyczyniły się do jej powstania albo zwiększenia. Pracownik nie ponosi też ryzyka związanego z działalnością pracodawcy, a w szczególności nie odpowiada za szkodę wynikłą w związku z działaniem w granicach dopuszczalnego ryzyka.
W razie zaś wyrządzenia szkody przez kilku pracowników, każdy z nich ponosi odpowiedzialność za część szkody stosownie do przyczynienia się do niej i stopnia winy. Jeżeli nie jest możliwe ustalenie stopnia winy i przyczynienia się poszczególnych pracowników do powstania szkody, odpowiadają oni w częściach równych.

Rafał R. Kasprzycki

Rynki Alkoholowe, 2/2008
 
« poprzedni artykuł   następny artykuł »
     

 

© 2017 Rynki Alkoholowe